Popełnienie przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, politycznej lub wyznaniowej ofiary albo z powodu jej bezwyznaniowości jako okoliczność obciążająca w procesie wymiaru kary - Kozłowska, Patrycja (Kortowski Przegląd Prawniczy, 2025)
Celem artykułu jest analiza jednej z okoliczności obciążających wpływających na sądowy wymiar kary, tj. okoliczności popełnienia przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, politycznej lub wyznaniowej ofiary albo z powodu jej bezwyznaniowości. Została ona ujęta w art. 53 § 2a k.k., dodanym ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U., poz. 2600) i budzącym od samego początku kontrowersje wśród przedstawicieli doktryny. W ramach wprowadzenia przedstawiono argumentację ustawodawcy co do potrzeby zawarcia w obowiązującym Kodeksie karnym katalogu okoliczności obciążających i łagodzących, aby następnie dokonać szczegółowej analizy przedmiotowej okoliczności popełnienia przestępstwa motywowanego nienawiścią. W tym celu podjęto próbę opisania podstawowych pojęć, głównie „motywacji” i „nienawiści”, uwzględniając ich interdyscyplinarny charakter i odwołując się do poglądów środowiska psychologicznego, doktryny oraz dostępnego orzecznictwa. Zwrócono uwagę, że konstrukcja omawianej okoliczności może nie oddawać w pełni złożoności zjawiska społecznego, do którego się odnosi, a do tego zawierać się w innej okoliczności obciążającej w postaci popełnienia przestępstwa z motywacji zasługującej na szczególne potępienie. W tekście rozważono również kwestię ewentualnego zastosowania rzeczonej przesłanki przy wymiarze kary za przestępstwa należące do grupy przestępstw z nienawiści sensu stricto (tj. z art. 119 § 1, 256 i 257 k.k.). Jako że obecnie w coraz bardziej zróżnicowanym świecie obserwuje się eskalację napięć i konfliktów międzygrupowych, temat ten bynajmniej nie traci na aktualności.