Naruszenie dóbr osobistych w postępowaniach administracyjnych prowadzonych przez organy samorządowe - Wełnic, Magdalena (Studia Prawnoustrojowe, 2026)
Głównym celem artykułu jest wskazanie wybranych obszarów w jakich może dojść do naruszenia dóbr osobistych chronionych na gruncie prawa cywilnego, gdy naruszenie wynika z działań organów samorządowych. Przyjęta w polskim systemie struktura administracji samorządowej zakłada istnienie samodzielnych organów administracji publicznej, ale również podmiotów działających przy tych organach o charakterze pomocniczym, quasi-administracyjnym. Jednym z takich podmiotów jest gminna komisja rozwiązywania problemów alkoholowych. Za jej pośrednictwem realizowane są zadania własne gminy obejmujące profilaktykę i przeciwdziałanie uzależnieniu od alkoholu. Prowadzenie postępowań przez gminne komisje w odniesieniu do osób zmagających się z uzależnieniem od alkoholu i wymagających leczenia rodzi złożone wyzwania związane z potencjalnym ryzykiem naruszenia ich dóbr osobistych z uwagi na niejednoznaczny charakter prawno-organizacyjny tego podmiotu i sposób jego procedowania. Postępowania te, choć ukierunkowane na realizację celów profilaktycznych i terapeutycznych, mogą prowadzić do ingerencji w sferę prywatności, godności osobistej czy dobrego imienia jednostek. W szczególności problematyczne aspekty obejmują brak precyzyjnych ram prawnych regulujących działania Komisji oraz niedostateczną ochronę procesową osób poddawanych tym postępowaniom, co może potęgować ryzyko naruszeń dóbr osobistych. Niniejszy artykuł przedstawia analizę zakresu kompetencji Komisji w kontekście zidentyfikowania obszarów, w których może dojść do bezprawności naruszenia dóbr osobistych jednostki. Na jej podstawie sformułowane zostały wnioski, że zasadnym byłoby ustawowe określenie ram prawnych działania Komisji, zaś w aktualnym stanie prawnym można przyjąć wobec jej działań zaostrzoną ocenę rozumienia przesłanki bezprawności naruszenia dóbr osobistych.