Status prawny snusów i woreczków nikotynowych w Polsce i w Unii Europejskiej
Аннотация
W obliczu dynamicznych zmian społecznych, gospodarczych i technologicznych na rynek trafiają nowe, często innowacyjne produkty, których status prawny z czasem zostaje uregulowany. Przykładem są snusy (produkty tytoniowe) i woreczki nikotynowe (produkty beztytoniowe zawierające nikotynę). Celem opracowania jest przedstawienie i porównanie regulacji prawnych dotyczących snusów i woreczków nikotynowych w Polsce oraz w państwach członkowskich UE. Analiza obejmuje zarówno przepisy unijne, jak i krajowe regulacje dotyczące woreczków nikotynowych, w tym kwestie opodatkowania, ograniczeń sprzedaży, oznakowania i zawartości nikotyny. Regulacje unijne jasno zakazują obrotu snusem (poza Szwecją), natomiast brak harmonizacji w zakresie woreczków nikotynowych prowadzi do dużych różnic między państwami. Widoczny jest trend w kierunku zwiększania restrykcji: ograniczeń sprzedaży osobom nieletnim, wprowadzania limitów zawartości nikotyny i zakazów smakowych. W Polsce w 2025 r. wprowadzono kompleksowe przepisy obejmujące definicję, akcyzę i ograniczenia sprzedaży woreczków nikotynowych, co wpisuje się w ogólnoeuropejski kierunek regulacyjny.
Ключевые слова:
snus, woreczki nikotynowe, status prawny, Polska, Unia EuropejskaБиблиографические ссылки
Akty prawne Google Scholar
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w sprawie produkcji, prezentowania i sprzedaży wyrobów tytoniowych i powiązanych wyrobów oraz uchylająca dyrektywę 2001/37/WE (Dz.U. UE L z 2014 r., Nr 127, s. 1 z późn. zm.). Google Scholar
Dyrektywa Rady 92/41/EWG z dnia 15 maja 1992 r., zmieniająca dyrektywę Rady 89/622/EWG z dnia 13 listopada 1989 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich dotyczących etykietowania wyrobów tytoniowych. Google Scholar
Traktat między Królestwem Belgii, Królestwem Danii, Republiką Federalną Niemiec, Republiką Grecką, Królestwem Hiszpanii, Republiką Francuską, Irlandią, Republiką Włoską, Wielkim Księstwem Luksemburga, Królestwem Niderlandów, Republiką Portugalską, Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej) a Królestwem Norwegii, Republiką Austrii, Republiką Finlandii, Królestwem Szwecji, dotyczący przystąpienia Królestwa Norwegii, Republiki Austrii, Republiki Finlandii i Królestwa Szwecji do Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864/29 z późn. zm.). Google Scholar
Ustawa z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1162 z późn. zm.). Google Scholar
Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 126 z późn. zm.). Google Scholar
Ustawa z dnia 20 lutego 2025 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym, ustawy o zdrowiu publicznym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r., poz. 340). Google Scholar
Literatura Google Scholar
Konopacki S., Przystąpienie Szwecji do Unii Europejskiej, „Studia Europejskie” 2021, nr 2. Google Scholar
Urbaniak M., Komentarz do ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych, Kraków 2022. Google Scholar
Źródła internetowe Google Scholar
Alves R., A year on, nicotine pouches still available ni shops despite ban, https://www.brusselstimes.com/1326931/a-year-on-nicotine-pouches-still-available-in-shops-despite-ban. Google Scholar
Anderson A., Denmark’s new limit on nicotine pouch strength to start in July, https://clearingtheair.eu/en/post/denmarks-new-limit-on-nicotine-pouch-strength-to-start-in-july/. Google Scholar
Antismoking world map, https://antismoking.global/world-map. Google Scholar
Croatia: oral tobacco and nicotine pouch regulation, May 2025, https://tobaccointelligence.com/croatia-oral-tobacco-and-nicotine-pouch-regulation-may-2025/. Google Scholar
Da Costa K., ‘Alarming’ rise in strong illicit nicotine pouches, https://www.bbc.com/news/articles/cm291pl297jo. Google Scholar
France has just banned nicotine pouch sales. Where else in Europe are they restricted?,https://www.euronews.com/health/2025/02/28/france-has-just-banned-nicotine-pouch-sales-where-else-in-europe-are-they-restricted. Google Scholar
Głosowanie nr 7 na 29. posiedzeniu Sejmu, https://www.sejm.gov.pl/Sejm10.nsf/Glosowanie.xsp?posiedzenie=29&glosowanie=7. Google Scholar
Greece introduces tougher law, https://www.tobaccojournal.com/news/greece-introducestougher-laws/. Google Scholar
Health minister vows to ‘eradicate’ nicotine pouches calling them ‘particularly invidious’, https://www.thejournal.ie/eradicate-nicotine-pouches-jennifer-carroll-macneill-6743810-Jun2025/. Google Scholar
Historia snusów i nie tylko, https://nikotynowe.pl/blog/historia-snusow-i-nie-tylko. Google Scholar
Hungary proposes draft decree to legalize nicotine pouches, https://consideratepouchers.org/hungary-proposes-draft-decree-to-legalize-nicotine-pouches/. Google Scholar
Jakie są różnice pomiędzy snusem a woreczkiem nikotynowym, https://77pouches.com/pl/blog/jakie-sa-roznice-pomiedzy-snusem-a-woreczkiem-nikotynowym. Google Scholar
Jedyny kraj w Unii Europejskiej, gdzie snus jest legalny. Popularniejszy niż papieros, https://www.rynekzdrowia.pl/Polska-i-swiat/Jedyny-kraj-w-Unii-Europejskiej-gdziesnus-jest-legalny-Popularniejszy-niz-papierosy,271904,15.html. Google Scholar
Karna dla Danii za snus, https://www.euractiv.pl/section/gospodarka/news/karadla-danii-za-snus/. Google Scholar
Krótka historia woreczków nikotynowych, https://nicopoder.com/blog/krotka-historiaworeczkow-nikotynowych. Google Scholar
Luxembourg implements ban on sale of nicotine pouches to minors, https://today.rtl.lu/news/luxembourg/a/2193739.html. Google Scholar
Luxembourg to introduce taxes on e-cigarette liquids and nicotine pouches from 1 October, https://today.rtl.lu/news/luxembourg/a/2179297.html. Google Scholar
Luxembourg under fire for proposed ‘de facto’ ban on nicotine pouches, https://pouchpatrol.com/politics/luxembourg-under-fire-for-proposed-de-facto-ban-on-nicotine-pouches/. Google Scholar
Majmundar A., Okitondo Ch., Xue A. i in., Nicotine pouch sales trends in the US by volume and vicotine concentration levels from 2019 to 2022, „JAMA Network Open” 2022, vol. 5, nr 11, https://jamanetwork.com/journals/jamanetworkopen/fullarticle/2798449. Google Scholar
Malta, Health authorities warn of unregulated nicotine pouches, https://www.italpress.com/malta-health-authorities-warn-of-unregulated-nicotine-pouches/#. Google Scholar
Nicotine pouches – Portugal, https://snuviatec.com/blog/nicotine-pouches-portugal/. Google Scholar
Nielegalne saszetki z nikotyną na Cyprze grożą poważnymi skutkami zdrowotnymi, https://www.cypr24.eu/nielegalne-saszetki-z-nikotyna-na-cyprze-groza-powaznymiskutkami-zdrowotnymi/. Google Scholar
Nowe wyroby akcyzowe – zmiany przepisów stosowane od lipca i sierpnia 2025 roku, https://www.podatki.gov.pl/akcyza/wyjasnienia/nowe-wyroby-akcyzowe-zmiany-przepisow-stosowane-od-lipca-i-sierpnia-2025-roku/. Google Scholar
Od 5 lipca zakaz sprzedaży e-papierosów i woreczków nikotynowych osobom poniżej 18 roku życia, https://www.gov.pl/web/zdrowie/od-5-lipca-zakaz-sprzedazy-e-papierosow-i-woreczkow-nikotynowych-osobom-ponizej-18-roku-zycia. Google Scholar
Opodatkowanie saszetek nikotynowych, https://www.podatki.gov.pl/akcyza/wyjasnienia/opodatkowanie-saszetek-nikotynowych/. Google Scholar
Parliament bans sale of energy drinks to children and single-use vape pens, https://www.bta.bg/en/news/bulgaria/914609-parliament-bans-sale-of-energy-drinks-to-children-and-single-use-vape-pens. Google Scholar
Regulation of nicotine pouches of Czech Republic, https://www.schoenherr.eu/content/regulation-of-nicotine-pouches-in-the-czech-republic. Google Scholar
Regulations across the Nordic and Baltic countries, https://nordicwelfare.org/pub/Use_of_nicotine_products_among_youth_in_the_Nordic_and_Baltic_countries_-_An_overview/regulations-across-the-nordic-and-baltic-countries.html. Google Scholar
Regulatory changes for nicotine pouches in Austria, https://consideratepouchers.org/regulatory-changes-for-nicotine-pouches-in-austria/. Google Scholar
Romania tightens vaping law, adds in other nicotine and tobacco products, https://ecigintelligence.com/romania-tightens-vaping-law-adds-in-other-nicotine-and-tobacco-products/. Google Scholar
Rynek saszetek nikotynowych w Polsce będzie uregulowany – osoby nieletnie wciąż mogą je kupować bez ograniczeń, https://biotechnologia.pl/farmacja/rynek-saszetek-nikotynowych-w-polsce-bedzie-uregulowany-osoby-nieletnie-wciaz-moga-je-kupowac-bez-ograniczen,23742. Google Scholar
Slovenija s prepovedjo arom v elektronskih cigaretah med najnaprednejšimi državami EU, https://nijz.si/zivljenjski-slog/tobacni-in-povezani-izdelki/slovenija-s-prepovedjo-arom-v-elektronskih-cigaretah-med-najnaprednejsimi-drzavami-eu/. Google Scholar
Snus – co to? Czy woreczki nikotynowe są w ogóle legalne? Czym są snusy, a czym saszetki?, https://www.totalmedic.pl/snus-co-to-czy-woreczki-nikotynowe-sa-w-ogole-legalne-czym-sa-snusy-a-czym-saszetki. Google Scholar
Snus e nicotine pouches: cosa sono e perché fanno male (soprattutto) ai giovani, https://www.marionegri.it/magazine/snus. Google Scholar
Snusy i woreczki nikotynowe – ukryte zagrożenie dla zdrowia młodzieży, https://www.gov.pl/web/psse-aleksandrow-kujawski/snusy-i-woreczki-nikotynowe--ukrytezagrozenie-dla-zdrowia-mlodziezy. Google Scholar
Spain tries to ban pouches – and the EU isn’t having it, https://consideratepouchers.org/spain-tries-to-ban-pouches-and-the-eu-isnt-having-it/. Google Scholar
Substytuty, https://www.podatki.gov.pl/media/9481/prezentacja-substytuty.pdf. Google Scholar
The future of nicotine pouches in Germany: a turning point!, https://pouchpatrol.com/eu/the-future-of-nicotine-pouches-in-germany-a-turning-point/. Google Scholar
The Tobacco Act will be amended on 1 August 2025 what has to be taken into account when selling nicotine pouches, https://valvira.fi/en/-/the-tobacco-act-will-be-amended-on-1-august-2025-what-has-to-be-taken-into-account-when-selling-nicotine- Google Scholar
pouches-. Google Scholar
Tobacco sellers in Latvia scramble to find loopholes to circumvent new ban on products and vapes, https://www.euronews.com/health/2024/12/31/tobacco-sellers-in-latvia-scramble-to-find-loopholes-to-circumvent-new-ban-on-products-and. Google Scholar
Trwają prace nad regulacją w Polsce saszetek nikotynowych będących mniej szkodliwą alternatywną dla papierosów, https://medicalpress.pl/rynek/trwaj-prace-nad-regulacj-w-polsce-saszetek-nikotynowych-bdcych-mniej-szkodliw-alternatyw-dla-papierosw_DXAgEe3Rl4/. Google Scholar
Uwaga! W Polsce zakaz palenia e-papierosów w miejscu pracy – przepisy w mocy od 5 lipca 2025 r., https://www.infor.pl/prawo/prawa-konsumenta/sprzedaz-towarow/6980193,uwaga-w-polsce-zakaz-palenia-epapierosow-w-miejscu-pracy-przepisy-w-mocy-od-5-lipca-2025-r.html. Google Scholar
Vlada zabranila arome u svim proizvodima za pušenje i njihovu prodaju djeci ispod 18!, https://www.24sata.hr/news/vlada-zabranila-arome-u-svim-proizvodima-za-pusenje-i-njihovu-prodaju-djeci-ispod-18-1058253. Google Scholar
Was ist Snus der ultimative guide für Einsteiger, https://snuslion.com/en/blogs/was-ist-snus-der-ultimative-guide-fur-einsteiger/sind-snus-und-nikotin-pouches-legalin-osterreich?srsltid=AfmBOoq_YhwbHctbnUEiOZix84RDTIO1VwGH_mvGojkcpcSSxOEZpFi0. Google Scholar
Wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, 15 października 2023, https://sejmsenat2023.pkw.gov.pl/sejmsenat2023/pl/sejm/wynik/pl. Google Scholar
Zákaz žuvacieho nikotínu maloletým. Po novom pre neho budú platiť rovnaké pravidlá ako pre tabak, https://tvnoviny.sk/domace/clanok/322356-zuvaci-tabak-uzmaloleti-nevyskusaju-po-novom-je-rovnako-regulovany-ako-klasicky-tabak. Google Scholar
posiedzenie Senatu, https://www.senat.gov.pl/aktualnoscilista/legislacja/art,16921,-36-posiedzenie-senatu.html. Google Scholar
Inne źródła Google Scholar
Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku akcyzowym, ustawy o zdrowiu publicznym oraz niektórych innych ustaw, druk sejmowy nr 981, Sejm X kadencji. Google Scholar
