Nazwy sklepów z odzieżą używaną (na przykładzie województwa kujawsko-pomorskiego)
Małgorzata Święcicka
Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczyhttps://orcid.org/0000-0002-7504-7263
Monika Peplińska
Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczyhttps://orcid.org/0000-0003-4658-9343
Abstrakt
Celem zasadniczym artykułu jest analiza semantyczna nazw sklepów z odzieżą używaną. Podstawę onomastycznego opisu stanowi blisko 300 tego typu nazw zarejestrowanych w województwie kujawsko-pomorskim, wyekscerpowanych na początku 2025 r. z kilku źródeł internetowych. Nazwy sklepów, mimo ich różnorodności, udaje się uporządkować w 10 charakterystycznych klasach o wspólnej lub podobnej motywacji znaczeniowej. Są wśród nich typy dominujące, seryjne (np. z komponentem imię i/lub nazwisko (lub pseudonim), popularne (np. z komponentem odzież używana), liczne też nazwy obco brzmiące (głównie anglicyzmy) oraz rzadkie, cechujące się oryginalnością, np. z komponentami nazw mebli, pomieszczeń, miejsc, niskiej ceny, nazwami geograficznymi, przyrodniczymi czy metaforycznymi. Zaproponowany opis onomastyczny pozwala stwierdzić, że zgromadzony korpus nazewniczy z jednej strony jest zgodny z urzędowymi wymogami nadawania nazw obiektom handlowo-usługowym, z drugiej zaś nie spełnia kryteriów, zwłaszcza wtedy, gdy nazwy są zbyt ogólne lub zbyt metaforyczne. Potwierdza również ogólniejsze tendencje (m.in. onimizacyjne, transonimizacyjne, słowotwórcze, zapożyczenia, gry językowe), mechanizmy nazewnicze, zjawiska takie choćby, jak uleganie nazewniczej modzie lub dążenie do oryginalności.
Słowa kluczowe:
nazwy sklepów, firmonimy, mechanizmy nazwotwórcze, klasyfikacja znaczeniowa, nazewnicza modaBibliografia
Biolik M. (2011): Modele strukturalne nazw własnych przedsiębiorstw i lokali branży gastronomicznej w województwie warmińsko-mazurskim. [W:] Chrematonimia jako fenomen współczesności. Red. M. Biolik, J. Duma. Olsztyn, s. 321–330. Google Scholar
Breza E. (1988): Nazwy lokali gastronomicznych w województwie gdańskim. „Zeszyty Naukowe Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Gdańskiego. Prace Językoznawcze” XIV, s. 115–123. Google Scholar
Breza E. (1998): Nazwy obiektów i instytucji związanych z nowoczesną cywilizacją (chrematonimy). [W:] Polskie nazwy własne. Encyklopedia. Red. E. Rzetelska-Feleszko. Warszawa, s. 343–361. Google Scholar
Cieślikowa A. (1999): Nazwy własne we współczesnym języku polskim. [W:] Polszczyzna 2000. Orędzie o stanie języka na przełomie tysiącleci. Red. W. Pisarek. Kraków, s. 97–111. Google Scholar
Grodziński E. (1973): Zarys ogólnej teorii imion własnych. Warszawa. Google Scholar
Izert M. (2014): Mega-wrażenie, giga-promocje czy mega-kiepski film, czyli o jednym ze współczesnych, niekoniecznie młodzieżowych, sposobów intensyfikacji cechy. „Acta Neophilologica” XVI(1), s. 41–51. Google Scholar
Jaracz M. (2002): Uwagi na temat mody językowej w wybranych systemach nazw własnych. [W:] Moda jako problem lingwistyczny. Red. K. Wojtczuk. Siedlce, s. 177–185. Google Scholar
Jerzakowska B. (2012): Kopciuszek czy Rzeczo-znawca? Kilka uwag o technikach tworzenia nazw sklepów z używaną odzieżą (na materiale sklepów w województwie dolnośląskim). „Kwartalnik Językoznawczy” 1, s. 63–74. Google Scholar
Kochmańska W. (2003): Kilka uwag o nazwach sklepów z używaną odzieżą importowaną. „Zeszyty Naukowe UR 8. Seria Filologiczna. Językoznawstwo” 1, s. 51–59. Google Scholar
Kosyl Cz. (2001): Chrematonimy. [W:] Współczesny język polski. Red. J. Bartmiński. Lublin, s. 447–452. Google Scholar
Łuc I. (2020): Nazwy górnośląskich kawiarni w orbicie kultury konsumpcyjnej. „Onomastica” LXIV, s. 149–166.
Crossref
Google Scholar
Michno A. (2018): Second hand – rzecz między starym a nowym życiem. „Prace Kulturoznawcze” 22, nr 4, s. 69–82.
Crossref
Google Scholar
Młynarczyk E. (2010a): Metaforyczne związki wyrazowe w nazwach placówek handlowo-usługowych we współczesnej polszczyźnie. „Język Polski” z. 4–5, s. 277–285. Google Scholar
Młynarczyk E. (2010b): SKLEP, SALON, STUDIO czy ATELIER – współczesne sposoby nazywania placówek handlowych. „Annales Academiae Paedagogicae Cracoviensis. Studia Linguistica” 5, s. 179–189. Google Scholar
Młynarczyk E. (2015): Od jatki do galerii – rozwój pola wyrazowego ‘miejsce handlu’ w dziejach polszczyzny. [W:] „Dialog z Tradycją”. T. 3: Język – komunikacja – kultura. Red. R. Dźwigoł, I. Steczko. Kraków, s. 275–291. Google Scholar
Młynarczyk E. (2016): Modne nazwy firmowe (na przykładzie nazw salonów kosmetycznych). [W:] „Poznańskie Spotkania Językoznawcze”. T. 32: Kultura komunikacji językowej 4: Kultura komunikacji w językach słowiańskich – co nas łączy, co różni, co dziwi. Red. A. Piotrowicz, M. Witaszek-Samborska, K. Skibski. Poznań, s. 117–125.
Crossref
Google Scholar
Oronowicz-Kida E. (2012): Nazwy sklepów z odzieżą używaną w aspekcie pragmatycznym (na przykładzie południowo-wschodniej Polski). [W:] Jednotlivé a všeobecné v onomastike. 18 slovenská onomastická konferencia, Prešov 12–14 septembra 2011. Red. M. Ološtiak. Prešov, s. 293–301. Google Scholar
Peplińska M. (2019): Gruba Ryba czy Beauty Dog Salon SPA dla Psa? – inwencja nazwotwórcza bydgoszczan na materiale nazw sklepów zoologicznych i salonów piękności dla zwierząt. [W:] Miasto – przestrzeń zróżnicowana językowo, kulturowo i społecznie. T. 7. Red. M. Święcicka, M. Peplińska. Bydgoszcz, s. 224–238. Google Scholar
Pisarek W. (1993): Moda w języku. „Ojczyzna Polszczyzna” nr 3, s. 56–62. Google Scholar
Przybylska R. (1992): O współczesnych nazwach firm. „Język Polski” 72, s. 138–150. Google Scholar
Przybylska R. (2002): Modne nazwy firm. [W:] Moda jako problem lingwistyczny. Red. K. Wojtczuk. Siedlce, s. 155–163. Google Scholar
Rutkiewicz-Hanczewska M. (2014): Moda w zakresie morfologii współczesnych emporionimów. „Poznańskie Spotkania Językoznawcze”. T. 27: Przestrzenie językoznawstwa. Prace dedykowane Profesor Irenie Sarnowskiej-Giefing. Red. M. Graf. Poznań, s. 135–141.
Crossref
Google Scholar
Rutkiewicz-Hanczewska M. (2019): Nazewnicze powroty w kontekście językowych uniwersaliów. Dawne i współczesne nazwy miejscowe o charakterze internacjonalnym. „Onomastica” LXIII, s. 31–50.
Crossref
Google Scholar
Rutkowski M. (2003): Nazwy na sprzedaż. O nazewnictwie na usługach marketingu. „Onomastica” 48, s. 239–254. Google Scholar
Rybowska A. (2017): Zachowania konsumentów na rynku second hand. „Marketing i Zarządzanie” 2(48), s. 95–104.
Crossref
Google Scholar
Rzetelska-Feleszko E. (2006): W świecie nazw własnych. Warszawa–Kraków. Google Scholar
Skowrońska M. (2009): Drugie życie przedmiotów. Second hand jako zjawisko społeczne. Poznań. Google Scholar
Siwiec A. (2010): Sposoby nominacji językowej w nazwach lubelskich firm. [W:] W świecie nazw własnych. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Czesławowi Kosylowi. Red. H. Pelcowa. Lublin, s. 357–369. Google Scholar
Siwiec A. (2012): Nazwy własne obiektów handlowo-usługowych w przestrzeni miasta. Lublin. Google Scholar
Sokólska E. (2012): Metafora immanentna – cecha języka poetyckiego czy uniwersalna etykieta językowa? „Białostockie Archiwum Językowe” 12, s. 239–356. Google Scholar
Szczęsny A. (2021): Nazwy własne w przestrzeni miejskiej jako problem przekładowy. Spojrzenie tłumacza praktyka i dydaktyka tłumaczenia. „Rocznik Przekładoznawczy. Studia nad teorią, praktyką i dydaktyką przekładu” 16, s. 303–339.
Crossref
Google Scholar
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. 1964 nr 16, poz. 93), art. 434. Google Scholar
Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
https://orcid.org/0000-0002-7504-7263
Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
https://orcid.org/0000-0003-4658-9343
