Religia w społecznym kontekście na przykładzie judaizmu talmudycznego


Abstrakt

Starożytne teksty judaizmu jasno opisują rozwarstwienie społeczne Izraela i wynikające z tego uwarunkowania religijne. Sposoby i możliwości realizacji religijnej w zależności od pochodzenia określa szczególnie wyraźnie judaizm rabiniczny. Wyższy status społeczny zapewniał większe możliwości samorealizacji religijnej, ale zobowiązywał też do większej odpowiedzialności wobec Boga i społeczności, nakładał również inne obowiązki w zależności od pochodzenia społecznego. Istotę judaizmu rabinicznego, zwanego także talmudycznym od głównego jego dzieła – Talmudu, określa Miszna, stanowiąca obok Gemary, jego zasadniczą i pierwszą część. Miszna zgodnie z jej przeznaczeniem wskazuje sposób życia, który można by ogólnie określić mianem religijnego. Opisuje zarazem życie społeczno-religijne starożytnego Izraela sprzed czasu jej spisania, sięgając niekiedy nawet kilka wieków wstecz.

Słowa kluczowe

Miszna; Talmud; judaizm rabiniczny; religia

Albeck Ch. (2008), Szisza Sidre Miszna, The Bialik Institute, Jeruszalaim.

Danby H. (1958), The Mishnah, Oxford University Press, London.

Kehati P. (2003), Misznajot mewoarot, Defus Chemed, Jeruszalaim

Marcinkowski R. (2001), Kobieta w tradycji talmudycznej, [w:] Być kobietą w Oriencie, Wydawnictwo Akademickie Dialog, Warszawa: 209-233.

Marcinkowski, R. (2004) Paradygmaty religijności w judaizmie rabinicznym, Miszna i inne teksty talmudyczne o szabacie, święcie, półświęcie i powszedniości, Wydawnictwo Antykwa, Kraków.

Marcinkowski R. (red.) (2013), Miszna: Zeraim (Nasiona), Wydawnictwo DiG, Warszawa.

Marcinkowski R. (2013a), Myśl społeczna judaizmu rabinicznego na przykładzie wybranych fragmentów Miszny, [w:] M. Marczewska-Rytko, E. Olszewski (red.), Myśl społeczna wielkich religii świata, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin: 193-209.

Marcinkowski R. (2016), Miszna: Naszim (Kobiety), Wstęp, przekład z języka hebrajskiego i opracowanie R. Marcinkowski, Wydawnictwo DiG – Edition La Rama, Warszawa–Bellerive-sur-Allier.

Marczewska-Rytko M., Olszewski E. (red.), (2013) Myśl społeczna wielkich religii świata, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin.

Neusner J. (1980), History of the Mishnaic Law of Women, [in:] Studies in Judaism in Late Antiquity t. 33 Leiden.

Neusner J. (1988), The Mishnah. A New Translation, Yale University Press, New Haven and London.

Steinzaltz A. (2001), Madrich leTalmud, Beit Hocaat Keter, Jeruszalaim.
Pobierz

Opublikowane : 2018-12-20


Marcinkowski, R. (2018). Religia w społecznym kontekście na przykładzie judaizmu talmudycznego. Humanistyka I Przyrodoznawstwo, (24), 229-245. https://doi.org/10.31648/hip.2606

Roman Marcinkowski  r.marcinkowski@uw.edu.pl
Uniwersytet Warszawsk, Wydział Orientalistycznyi  Polska
https://orcid.org/0000-0001-9646-1191




Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne 4.0 Międzynarodowe.

Teksty zaproponowane do "Humanistyki i Przyrodoznawstwa" nie powinny być nigdzie wcześniej publikowane. Wraz z przesłaniem tekstu redakcji Autor akceptuje, że w momencie zakwalifikowania tekstu do publikacji nasze czasopismo będzie stosowało licencję the Creative Commons Attribution (CC BY-NC). Na podstawie tej licencji autorzy zgadzają się, że ich prace mogą być zgodnie z prawem ponownie wykorzystywane do jakichkolwiek celów, za wyjątkiem celów komercyjnych, bez konieczności uzyskania uprzedniej zgody ze strony autora lub wydawcy. Każdy może prace te czytać, pobierać, kopiować, drukować, rozpowszechniać oraz przetwarzać, pod warunkiem poprawnego oznaczenia autorstwa oraz oryginalnego miejsca publikacji. Autorzy zachowują prawa autorskie do swoich utworów bez żadnych innych ograniczeń. Pełna informacja na temat licencji CC BY-NC

Oświadczenie autora do pobrania