Służba w jednostkach zmilitaryzowanych a obowiązek obrony państwa

Mirosław Karpiuk

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie UWM
https://orcid.org/0000-0001-7012-8999


Abstrakt

System militarny państwa opiera się nie tylko na Siłach Zbrojnych RP, wspierają go również inne podmioty oraz administracja publiczna. Tymi innymi podmiotami działającymi na rzecz obronności są jednostki zmilitaryzowane. Zadania z zakresu wsparcia armii w czasie szczególnego zagrożenia w przypadku tych jednostek wykonują osoby pełniące w nich służbę.

Celem artykułu jest wskazanie na służbę w jednostkach zmilitaryzowanych jako formę realizacji obowiązku obrony państwa. Nie jest to jednak forma podstawowa, lecz ma duże znaczenie jako wsparcie systemu militarnego.

Militaryzacja może nastąpić w ściśle określonych warunkach. Może to być w przypadku czasu wojny, wprowadzenia stanu nadzwyczajnego (wyjątkowego lub wojennego) lub ogłoszenia mobilizacji w związku z koniecznością realizacji zadań szczególnie ważnych dla bezpieczeństwa lub obronności państwa. Jednostki objęte militaryzacją uzupełniają system obronny państwa, stanowiąc bardzo ważne wsparcie dla armii. Służba w jednostkach zmilitaryzowanych stanowi formę realizacji obowiązku obrony państwa.


Słowa kluczowe:

prawo obronne, obowiązek obrony, jednostki zmilitaryzowane, mobilizacja, czas wojny, stan wojenny


Banaszak B., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2009.   Google Scholar

Brzeziński M., Czas wojny vs stan wojenny oraz stan wojny z perspektywy przesłanek zastosowania, „Przegląd Prawa Konstytucyjnego” 2025, nr 4.   Google Scholar

Jurewicz D., Przygotowania do militaryzacji w świetle regulacji prawnych w RP, „Przedsiębiorczość i Zarządzanie” 2016, nr 5, cz. 3.   Google Scholar

Kaak W., Olszewska J., Status obywatela RP na łamach Ustawy o obronie ojczyzny. Pojęcie „obowiązku obronnego” w ujęciu wykładni celowościowej, „Studia Administracji i Bezpieczeństwa” 2022, nr 13.   Google Scholar

Kośmider T., Gąsiorek K., Powszechna Obrona Terytorialna podstawą bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej, „Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka” 2017, nr 3.   Google Scholar

Królikowski H. (red.), Obrona Ojczyzny. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2024.   Google Scholar

Kuliczkowski M., Militaryzacja szczególną formą realizacji zadań obronnych – wybrane problemy przygotowań do militaryzacji, „Wiedza Obronna” 2011, nr 2.   Google Scholar

Lewandowski G., System gotowości obronnej państwa w aspekcie zmian prawno-organizacyjnych po uchwaleniu ustawy o obronie Ojczyzny, „Rocznik Bezpieczeństwa Morskiego” 2024, nr 18.   Google Scholar

Ruczkowski P., Świadczenia obywatela na rzecz obrony w świetle standardów demokratycznego państwa prawa, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska Lublin – Polonia. Sectio G” 2022, nr 2.   Google Scholar

Smoleński S., Krugły M., Militaryzacja jednostek w świetle zmian powstałych w związku z wejściem w życie ustawy o obronie Ojczyzny – zarys problemu, „Studia Bezpieczeństwa Narodowego” 2023, nr 30.   Google Scholar

Sowa B., Obywatel w systemie bezpieczeństwa narodowego a obrona powszechna, „Nowoczesne Systemy Zarządzania” 2024, nr 4.   Google Scholar

Staśkiewicz U., Obowiązek obrony Ojczyzny w świetle polskich regulacji prawnych, „Prawo i Więź” 2024, nr 3.   Google Scholar

Winczorek P., Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku, Liber, Warszawa 2008.   Google Scholar

Zięba-Załucka H., Obowiązki obywatelskie w Rzeczypospolitej Polskiej, „Themis Polska Nova” 2011, nr 1.   Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2026-09-23

Cited By /
Share

Karpiuk, M. (2026). Służba w jednostkach zmilitaryzowanych a obowiązek obrony państwa. Studia Prawnoustrojowe, (73). https://doi.org/10.31648/sp.12868

Mirosław Karpiuk 
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie UWM
https://orcid.org/0000-0001-7012-8999