On “writing well”, or the teaching of writing from a historical perspective (a study based on the collection of the Lviv University Library)

Renata Makarewicz

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie


This article presents results of the research on the emergence of a methodology of teaching
writing. A major part of the article is based on the materials available at the Scientific
Library of the Ivan Franko National University of Lviv, on the author’s personal collection
of books, as well as on texts and research reports available online. The research problem was to determine when the first methodological texts on the topic were published and
to what extent they applied the theoretical foundations that had been laid by language
researchers. The article uses such terms as graphic design, calligraphy and orthography
to systemically organise the terminology related to translating sounds into writing,
the graphic standards for letters and correct writing, i.e. writing in accordance with the
established rules. The author believes that the presented systematisation of the terms
graphic design, calligraphy and orthography constitutes an important new contribution
to the research on teaching orthography. Furthermore, this is also the first study
to present in this context the book Nauka o dobrem piśmie (‘Learning to Write Well’)
by Onufry Kopczyński, dated to 1807. The analysis is accompanied by a methodological
reflexion on the rules that govern the shaping of the standard correct Polish writing from
the historical perspective, that is, from the emergence of Polish words to the time when
the aforementioned book was published, i.e. to the period of the Commission of National


writing, calligraphy, history of Polish spelling, textbooks, methodology of orthography

Bień J. (2018): Traktat Parkosza. Eksperymentalna edycja elektroniczna. „Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria Językoznawcza”. Vol. 26 (46), nr 1. Online: , dostęp: 04.04.2020.   Google Scholar

Brückner A. (1913): Dzieje języka polskiego, Lwów. Online: , dostęp: 20.03.2020.   Google Scholar

Czernecki J., Szablowski J., Tatuch S. (1904): Podręcznik do nauki kaligrafii dla użytku szkolnego i domowego. Lwów. Online: , dostęp: 21.02.2020.   Google Scholar

Decyk-Ziemba W. (2014): Stanisław Zaborowski „Ortographia seu modus recte scribendi et legendi Polonicum idioma quam utilissimus. Ortografia, czyli sposób poprawnego pisania i czytania języka polskiego jak najużyteczniejszy”. [W:] Dawne ortografie, gramatyki i podręczniki języka polskiego. Online: , dostęp: 21.01.2020.   Google Scholar

Jodłowski S. (1979): Losy polskiej ortografii. Warszawa.   Google Scholar

Klemensiewicz Z. (2002): Historia języka polskiego. Warszawa.   Google Scholar

Kopczyński O. (1807): Nauka o dobrem piśmie. Online: , dostęp: 12.07.2020.   Google Scholar

Kucała M. (1985): Jakuba Parkosza traktat o ortografii polskiej. Warszawa. Online: , dostęp: 10.04.2020.   Google Scholar

Lisowski T. (2010): Pisownia polska. Główne fazy rozwoju. „Kwartalnik Językoznawczy” 3–4, s. 117–130. Online: , dostęp: 26.11.2016.   Google Scholar

Łoś J. (1907): Jakóba syna Parkoszowego traktat o ortografii polskiej. Kraków. Online: , dostęp: 03.04.2020.   Google Scholar

Łoś J. (1917): Pisownia polska w przeszłości i obecnie. Zagadnienia i wnioski. Kraków.   Google Scholar

Saloni Z. (2005): O kodyfikacji polskiej ortografii – historia i współczesność. „Nauka” 4, s. 71–96. Online: , dostęp: 04.04.2020.   Google Scholar

Stieber Z. (1966): Historyczna i współczesna fonologia języka polskiego. Warszawa.   Google Scholar

Taszycki W. (1975): Najdawniejsze zabytki języka polskiego. Wrocław.   Google Scholar

Tokarski J. (1978): Traktat o ortografii polskiej. Warszawa.   Google Scholar

Urbańczyk S. (1955): Rozwój ortografii polskiej. „Język Polski” XXXV, z. 2. Online: http://mbc.malopolska.pl/dlibra/publication?id=19610&tab=3   Google Scholar

Walczak B. (1995): Zarys dziejów języka polskiego. Poznań.   Google Scholar

Zawiliński R. (1904): Grafika a ortografia. „Poradnik Językowy” z. 3. s. 33–34. Online: , dostęp: 16.01.2020.   Google Scholar


Cited by

Makarewicz, R. (2020). On “writing well”, or the teaching of writing from a historical perspective (a study based on the collection of the Lviv University Library). Prace Językoznawcze, 22(4), 85–101. https://doi.org/10.31648/pj.5817

Renata Makarewicz 
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie


Copyright (c) 2020 Renata Makarewicz

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

Access to the electronic edition of the journal is open (open access). It does not require any fees, logging in or providing personal data. Every person, regardless of race, gender, sexual orientation, ethnic origin, nationality, faith or political opinion, may read articles published in "Prace Językoznawcze", download versions of texts in PDF file format, identical to the printed version, and submit for publication texts of their authorship, concerning linguistic issues and meeting editorial substantive and editorial requirements and academic ethical standards binding in science.

Authors of texts may place PDF files with their texts or the entire issue of a journal on scientific Internet portals, indicating the source of the text. The number of PDF files to be used is unlimited. It is forbidden to use the texts commercially or to derive material benefits from them. The Editorial Board has the right to publish the received texts in printed and electronic editions and to disseminate their entirety as well as abstracts and keywords on the website of the journal, the publishing platform of the University of Warmia and Mazury, in printed editions and in Internet scientific databases.