Без четырех углов дом не строится — rosyjskie ludowe praktyki magiczne związane z gospodarstwem domowym
Joanna Rybarczyk-Dyjewska
Uniwersytet JagiellońskiAbstrakt
The aim of the present work is a presentation of Russian folk magical practices connected with the running of a home. The first part of the article reflects on the significance of the home (it symbolism) in Eastern Slavonic culture as well as belief in the magical powers of the spirits protecting the homestead. The second part of the article analyses pragmatically the spells from the group домоведческие и хозяйственные заговоры [domestic and household spells]. The characterised material shows that the verbal magical interaction was based first and foremost on the use of an arousal strategy, being the categorical significance of the imperative mood.
Słowa kluczowe:
spell folk magic pragmatics demonology homeBibliografia
Austin, J. L. (1962), How to do Things with Words. Oxford.
Awdiejew, A. (2004), Gramatyka interakcji werbalnej. Kraków.
Brzozowska-Krajka, A. (1995), Między magią a religią. O modlitewkach ludowych. W: Bartmiński, J./Jasińska-Wojtkowska, M. (red.), Folklor – sacrum – religia. Lublin, 183–199.
Engelking, A. (2010), Klątwa. Rzecz o ludowej magii słowa. Warszawa.
Jodłowski, S. (1977), Podstawy składni polskiej. Warszawa.
Kotula, F. (1976), Znaki przeszłości. Odchodzące ślady zatrzymać w pamięci. Warszawa.
Kowalski, P. (2007), Kultra magiczna. Omen. Przesąd. Znaczenie. Warszawa.
Lyons, J. (1989), Semantyka. 2. Warszawa
Rybarczyk-Dyjewska, J. (2012), Sekrety rosyjskiej magii ludowej – sposoby leczenia przestrachu dziecięcego. W: Przegląd Wschodnioeuropejski. III, 325–337.
Rybarczyk-Dyjewska, J. (2013), Język jako narzędzie magii. Kraków.
Searle, J. R. (1969), Speech Acts. Cambridge.
Uspieński, B. (1985), Kult świętego Mikołaja na Rusi. Lublin.
Аникин, В. П. (ред.) (1998), Русские заговоры и заклинания. Материалы фольклорных экспедиций 1953–1993 гг. Москва.
Байбурин, А. К. (1983), Жилище в обрядах и представлениях восточных славян. Ленинград.
Безяева, М. Г. (2002), Семантика коммуникативного уровня звучащего языка. Москва.
Коринфский, A. A. (1995), Народная Русь. Круглый год сказаний, поверий, обычаев и пословиц русского народа. Смоленск.
Маслова, А. Ю. (1998), Средства выражения побудительного значения в сербо-хорватском языке в сопоставлении с русским. Санкт-Петербург.
Толстая, С. М. (1995), Сакральное и магическое в народном культе святых. W: Bartmiński, J. /Jasińska-Wojtkowska, M. (red.), Folklor – sacrum – religia. Lublin, 38–46.
Толстая, С. М. (2010), Семантические категории языка культуры. Очерки по славянской этнолингвистике. Москва.
Толстой, Н. И. (ред.) (1995–1999), Славянские древности. Этнолингвистический словарь. 1–2. Москва.
Топорова, Т. В. (2005), Дp.-англ. Erce, eorpan modor – русс. мать сыра земля. В: Свешникова, Т. Н. (ред.), Заговорный текст. Генезис и структура. Москва, 102–111.
Формановская, Н. И. (2007), Речевое взаимодействие. Коммуникация и прагматика. Москва.
Черепанова, O. A. (1983), Мифологическая лексика русского Севера. Ленинград.
Юдин, A. B. (1999), Русская народная духовная культура. Москва.
Awdiejew, A. (2004), Gramatyka interakcji werbalnej. Kraków.
Brzozowska-Krajka, A. (1995), Między magią a religią. O modlitewkach ludowych. W: Bartmiński, J./Jasińska-Wojtkowska, M. (red.), Folklor – sacrum – religia. Lublin, 183–199.
Engelking, A. (2010), Klątwa. Rzecz o ludowej magii słowa. Warszawa.
Jodłowski, S. (1977), Podstawy składni polskiej. Warszawa.
Kotula, F. (1976), Znaki przeszłości. Odchodzące ślady zatrzymać w pamięci. Warszawa.
Kowalski, P. (2007), Kultra magiczna. Omen. Przesąd. Znaczenie. Warszawa.
Lyons, J. (1989), Semantyka. 2. Warszawa
Rybarczyk-Dyjewska, J. (2012), Sekrety rosyjskiej magii ludowej – sposoby leczenia przestrachu dziecięcego. W: Przegląd Wschodnioeuropejski. III, 325–337.
Rybarczyk-Dyjewska, J. (2013), Język jako narzędzie magii. Kraków.
Searle, J. R. (1969), Speech Acts. Cambridge.
Uspieński, B. (1985), Kult świętego Mikołaja na Rusi. Lublin.
Аникин, В. П. (ред.) (1998), Русские заговоры и заклинания. Материалы фольклорных экспедиций 1953–1993 гг. Москва.
Байбурин, А. К. (1983), Жилище в обрядах и представлениях восточных славян. Ленинград.
Безяева, М. Г. (2002), Семантика коммуникативного уровня звучащего языка. Москва.
Коринфский, A. A. (1995), Народная Русь. Круглый год сказаний, поверий, обычаев и пословиц русского народа. Смоленск.
Маслова, А. Ю. (1998), Средства выражения побудительного значения в сербо-хорватском языке в сопоставлении с русским. Санкт-Петербург.
Толстая, С. М. (1995), Сакральное и магическое в народном культе святых. W: Bartmiński, J. /Jasińska-Wojtkowska, M. (red.), Folklor – sacrum – religia. Lublin, 38–46.
Толстая, С. М. (2010), Семантические категории языка культуры. Очерки по славянской этнолингвистике. Москва.
Толстой, Н. И. (ред.) (1995–1999), Славянские древности. Этнолингвистический словарь. 1–2. Москва.
Топорова, Т. В. (2005), Дp.-англ. Erce, eorpan modor – русс. мать сыра земля. В: Свешникова, Т. Н. (ред.), Заговорный текст. Генезис и структура. Москва, 102–111.
Формановская, Н. И. (2007), Речевое взаимодействие. Коммуникация и прагматика. Москва.
Черепанова, O. A. (1983), Мифологическая лексика русского Севера. Ленинград.
Юдин, A. B. (1999), Русская народная духовная культура. Москва.
Rybarczyk-Dyjewska, J. (2018). Без четырех углов дом не строится — rosyjskie ludowe praktyki magiczne związane z gospodarstwem domowym. Przegląd Wschodnioeuropejski, 8(2), 319–328. https://doi.org/10.31648/pw.3590
Joanna Rybarczyk-Dyjewska
Uniwersytet Jagielloński
Uniwersytet Jagielloński
Inne teksty tego samego autora
- Joanna Rybarczyk-Dyjewska, Wizerunek uzdrowicielki syberyjskiej (Natalii Stiepanowej) w świetle krytycznej analizy dyskursu , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 11 Nr 2 (2020): Przegląd Wschodnioeuropejski
Podobne artykuły
- Anna Zalewska, Запрет и последствия его нарушения в контексте ценностной системы волшебной сказки , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 14 Nr 1 (2023): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Katarzyna Jakubowska-Krawczyk, Marta Zambrzycka, Między azylem a więzieniem. Metafora domu w powieściach Dom z witrażem Żanny Słoniowskiej i Dim dla doma Viktorii Ameliny , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 13 Nr 1 (2022): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Barbara Góra, Demonologia słowiańska Jana Wagilewicza. Przyczynek do badań nad niewydanym dziełem XIX-wiecznej etnografii , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 16 Nr 1 (2025): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Aleksander Kiklewicz, Polish and Russian School of Cultural Linguistics: Similarity and Differences of Approaches , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 10 Nr 2 (2019): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Alla Kozhinova, Soul in the Belarusian folk culture , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 10 Nr 1 (2019): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Joanna Rybarczyk-Dyjewska, Wizerunek uzdrowicielki syberyjskiej (Natalii Stiepanowej) w świetle krytycznej analizy dyskursu , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 11 Nr 2 (2020): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Grzegorz Jasiński, Sowieci wobec Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej w latach 1939-1945 , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 14 Nr 1 (2023): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Piotr Zemszał, Pragmatyka wybranych orientalizmów w dyskursie współczesnego rosyjskiego ultraprawosławia , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 17 Nr 1 (2026): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Ksenia Dubiel, Domy przyszłości. Paralele pomiędzy futurystyczną poetyką i architekturą – na wybranych przykładach z twórczości Wielimira Chlebnikowa , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 15 Nr 1 (2024): Przegląd Wschodnioeuropejski
- Shlyakov Shlyakov, Autonomadism of postmodern in Russian megacities , Przegląd Wschodnioeuropejski: Tom 10 Nr 1 (2019): Przegląd Wschodnioeuropejski
Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.
