Przeszukanie osoby i tzw. czynności podobne do przeszukania jako uprawnienia funkcjonariuszy Policji


Abstrakt

Przeszukanie osoby jest czynnością dokonywaną w postępowaniu karnym. Ustawodawca przewiduje także uprawnienia podobne do przeszukania, które nie mają charakteru czynności procesowych i podejmowane są na podstawie ustawy o Policji. Należy do nich przede wszystkim kontrola osobista, która stanowi jedno z podstawowych uprawnień Policji o charakterze administracyjno-porządkowym. Kontrola osobista była przedmiotem rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego, które doprowadziło do istotnych zmian w ustawie o Policji. Po nowelizacji przepisów, obecnie obowiązujące regulacje przewidują trzy odrębne czynności – przeszukanie osoby, kontrolę osobistą oraz nowe sprawdzenie prewencyjne. Celem artykułu jest porównanie wskazanych uprawnień, przede wszystkim pod kątem przesłanek i celu ich podjęcia, zakresu dozwolonych czynności oraz środków ochrony jednostki przed bezprawnym ograniczaniem jej praw i wolności. Dokonane w artykule analizy pozwalają na ocenę, że mimo zmian legislacyjnych, regulacje prawne nadal nie są precyzyjne i nie pozwalają na jednoznaczne określenie granic poszczególnych czynności. Największe zastrzeżenia w tym zakresie budzi nadal kontrola osobista.


Słowa kluczowe:

przeszukanie osoby, kontrola osobista, sprawdzenie prewencyjne, uprawnienia Policji, nietykalność osobista, postępowanie karne

Babieracki G., Kontrola osobista, WSPol, Słupsk 2010.   Google Scholar

Bajerski A., Legitymowanie, kontrola osobista, przeglądanie zawartości bagażu, sprawdzenie ładunku, Szkoła Policji w Pile, Piła 2007.   Google Scholar

Cyma-Końska D., Wójcik R., Kontrola osobista a przeszukanie osoby, Centrum Szkolenia Policji, Legionowo 2015.   Google Scholar

Czyżyk P., Karczmarczyk M., Kosiński J., Zatrzymanie rzeczy, przeszukanie, sprawdzenie osoby, kontrola osobista – taktyka realizacji. Wybrane zagadnienia, WSPol, Szczytno 2013.   Google Scholar

Eichstaedt K., [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, (red.) D. Świecki, Wolters Kluwer, Warszawa 2018.   Google Scholar

Gądzik Z., [w:] Ł. Czebotar, Z. Gądzik, A. Łyżwa, A. Michałek, A. Świerczewska-Gąsiorowska, M. Tokarski, Ustawa o Policji. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2015.   Google Scholar

Grochowski J, Defnicja i elementy składowe instytucji przeszukania w procesie karnym, „Problemy Prawa Karnego” 1990, nr 16.   Google Scholar

Grzegorczyk T., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2014.   Google Scholar

Hofmański P., Sadzik E., Zgryzek K., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 1999.   Google Scholar

Kamińska-Nawrot A., Przeszukanie osoby i kontrola osobista – o zmianach wynikających z wykonania wyroku TK, „Studia Prawnoustrojowe” 2019, nr 44.   Google Scholar

Karaźniewicz J., [w:] Ustawa o Policji. Komentarz, (red.) K. Chałubińska-Jentkiewicz, J. Kurek, C.H. Beck, Warszawa 2020.   Google Scholar

Karaźniewicz J., Przeszukanie i czynności zbliżone do przeszukania w teorii i praktyce organów ścigania, [w:] Węzłowe problemy procesu karnego, (red.) P. Hofmański, Wolters Kluwer, Warszawa 2010.   Google Scholar

Kaznowski A., Karnoprocesowe aspekty przeszukania osoby w polskiej procedurze karnej, „Wojskowy Przegląd Prawniczy” 2008, nr 3.   Google Scholar

Kulesza C., [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, (red.) K. Dudka, Wolters Kluwer, Warszawa 2018.   Google Scholar

Młynarczyk Z., Przeszukanie i odebranie przedmiotów w postępowaniu karnym, „Prokuratura i Prawo” 1996, nr 4.   Google Scholar

Myrna B., Standard ochrony prawa do wolności i osobistego bezpieczeństwa przy zajęciu rzeczy oraz rzeszukania osób lub pomieszczeń w praktyce prokuratorskiej z polskiej perspektywy [w:] Nowa kodyfkacja prawa karnego, (red.) L. Bogunia, Wyd. UWr, Wrocław 2008.   Google Scholar

Nawacki M., [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, (red.) D. Drajewicz, C.H. Beck, Warszawa 2020.   Google Scholar

Opalska-Kasprzak A., Przeszukanie. Problematyka prawna i kryminalistyczna, Difin, Warszawa 2018.   Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2020-09-29

Cited By /
Share

Karaźniewicz, J. (2020). Przeszukanie osoby i tzw. czynności podobne do przeszukania jako uprawnienia funkcjonariuszy Policji. Studia Prawnoustrojowe, (49). https://doi.org/10.31648/sp.5855

Justyna Karaźniewicz 
http://orcid.org/0000-0003-2276-6640