Zakończenie sprawy decyzją ostateczną jako przesłanka wznowienia ogólnego postępowania administracyjnego
Abstrakt
Przedmiotem niniejszego artykułu jest analiza jednej z przesłanek pozytywnych wznowienia ogólnego postępowania administracyjnego, tj. zakończenie sprawy decyzją ostateczną. W aktualnym nurcie wykładniczym dominuje pogląd o braku możliwości wznowienia postępowania jeżeli sprawa (w znaczeniu materialnym) pozostaje w toku, a więc nie została zakończona. Wyklucza się zatem wznowienie postępowania zakończonego decyzją kasatoryjną organu odwoławczego wydaną na podstawie art. 138 §2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na przestrzeni ostatnich lat regulacje prawne dotyczące decyzji kasatoryjnej ulegały jednak istotnym modyfikacjom. Stąd celem artykułu była ocena aktualności powyższego nurtu wykładniczego. W artykule omówiono pojęcie i rodzaje decyzji administracyjnych. Badaną przesłankę wznowienia postępowania przedstawiono w ujęciu materialnym (zakończenia sprawy) i formalnym (pozostawania w obrocie prawnym decyzji ostatecznej). Sformułowano argumenty przemawiające za dopuszczeniem wznowienia postępowania administracyjnego także w sprawie zakończonej decyzją kasatoryjną organu odwoławczego. Wykazano bowiem związek decyzji kasatoryjnej z prawem materialnym. Wskazano także, że w wyniku nowelizacji przepisów poprzez wydanie tej decyzji organ odwoławczy uzyskał realny wpływ na rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Uznano, że uzależnienie wznowienia postępowania od rodzaju decyzji ostatecznej wydanej w sprawie prowadzi do pozbawienia strony prawa do weryfikacji decyzji w kodeksowym trybie nadzwyczajnym.
Słowa kluczowe:
prawo strony do weryfikacji decyzji ostatecznych, wznowienie postępowania administracyjnego, załatwienie sprawy decyzją ostateczną, decyzja kasatoryjna, rodzaje decyzji administracyjnychBibliografia
Adamiak B., Refleksje na temat dopuszczalności postępowania administracyjnego, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2015, nr 5. Google Scholar
Adamiak B., Stosowanie prawa w świetle koncepcji wadliwości działania administracji publicznej, [w:] G. Łaszczyca (red.), Stosowanie prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa profesora Andrzeja Matana, Wolters Kluwer/UŚ, Warszawa 2024. Google Scholar
Adamiak B., Borkowski J., Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2022. Google Scholar
Adamiak B., Borkowski J., Metodyka pracy sędziego w sprawach administracyjnych, 2015, Lex. Google Scholar
Adamiak B., Borkowski J., Krawczyk A., Nadzwyczajne tryby postępowania administracyjnego, [w:] R. Hauser, Z. Niewiadomski, A. Wróbel (red.), Prawo procesowe administracyjne, seria: System Prawa Administracyjnego, t. 9, C.H. Beck/INP PAN, Warszawa 2020. Google Scholar
Chróścielewski W. (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2025. Google Scholar
Garlicki L., Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, Wolters Kluwer, Warszawa 2003. Google Scholar
Janowska A., Zasada ogólna praworządności, [w:] P. Krzykowski (red.), Zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego, WPiA UWM, Olsztyn 2017. Google Scholar
Karpiuk M., Krzykowski P., Skóra A. (red.), Kodeks postępowania administracyjnego, t. 3: Komentarz do art. 127–269, WPiA UWM, Olsztyn 2021. Google Scholar
Kmieciak Z., Postępowanie wstępne i wyjaśniające przed organem drugiej instancji, [w:] idem, Odwołania w postępowaniu administracyjnym, 2011, Lex. Google Scholar
Knysiak-Sudyka H. (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 2023, Lex. Google Scholar
Kopacz M., Instytucje łagodzące formalizm procesowy w indywidualnych sprawach administracyjnych, [w:] M. Popławski, J. Salachna, J. Sieńczyło-Chlabicz (red.), Kryzys polskiej administracji czy państwa polskiego? Księga jubileuszowa profesora Dariusza R. Kijowskiego, Temida 2, Białystok 2025. Google Scholar
Kopacz M., Wznowienie ogólnego postępowania administracyjnego na podstawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, Wyd. UWM, Olsztyn 2008. Google Scholar
Kopacz M., Zakres związania organu prowadzącego postępowanie ostateczną decyzją administracyjną, [w:] G. Łaszczyca (red.), Stosowanie prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa profesora Andrzeja Matana, Wolters Kluwer/UŚ, Warszawa 2024. Google Scholar
Longchamps F., Problem trwałości decyzji administracyjnej, „Państwo i Prawo” 1961, nr 12. Google Scholar
Łoboda M., Strzelec D., Odwołanie od decyzji naczelnika urzędu celno-skarbowego a realizacja zasady dwuinstancyjności postępowania, „Przegląd Podatkowy” 2020, nr 7. Google Scholar
Mzyk E., Wznowienie postępowania administracyjnego, Difin, Warszawa–Zielona Góra 1994. Google Scholar
Nowacki J., Praworządność. Wybrane problemy teoretyczne, Warszawa 1977. Google Scholar
Sobieralski K., Nadzwyczajne tryby postępowania administracyjnego, Presscom, Wrocław 2009. Google Scholar
Sobieralski K., Podmiotowa i przedmiotowa dopuszczalność wznowienia ogólnego postępowania administracyjnego, „Nowe Zeszyty Samorządowe” 2017, nr 2. Google Scholar
Sobieralski K., Zagadnienie charakteru prawnego decyzji kasacyjnych a możliwość wykorzystania instytucji wznowienia postępowania administracyjnego, „Samorząd Terytorialny” 2000, nr 3. Google Scholar
Wróbel A., Konstytucyjne podstawy postępowania administracyjnego. Zarys problemu, [w:] R. Hauser, L. Nawacki (red.), Państwo w służbie obywateli. Księga jubileuszowa Jerzego Świątkiewicza, Biuro RPO, Warszawa 2005. Google Scholar
Zimmermann J., Glosa do wyroku NSA z 22.05.1991 r., IV SA 349/91, „Orzecznictwo Sądów Polskich” 1992, z. 10. Google Scholar
Zimmermann J., Prawo administracyjne, Wolters Kluwer, Warszawa 2022. Google Scholar
Żukowski L., Instytucje kontroli rozstrzygnięć w ogólnym postępowaniu administracyjnym, Wyd. UMCS, Lublin 1985. Google Scholar
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
