Społeczeństwo Warmii i Mazur wobec wkroczenia wojsk Układu Warszawskiego do Czechosłowacji w 1968 r. w świetle dokumentów aparatu bezpieczeństwa

Radosław Gross

doi:10.31648/ep.12159

Published: 2025-12-15

No. XXVI/2 (2025)

Public attitudes in Warmia and Mazury toward the 1968 invasion of Czechoslovakia by Warsaw Pact Forces as reflected in Security Service documents

Radosław Gross

Echa Przeszłości

Section: DOCUMENTS AND MATERIALS

https://doi.org/10.31648/ep.12159

Abstract

The article examines public attitudes in Warmia and Mazury toward the 1968 invasion of Czechoslovakia by Warsaw Pact troops based on an analysis of Security Service documents. Operation Podhale was initiated by the Security Service in the first days of the military intervention. The operation was launched to closely monitor public sentiment throughout the country. Local departments forwarded special reports on local attitudes towards the Prague Spring, the armed intervention in Czechoslovakia, protests, and the state of the economy to the Ministry of the Interior. As a result of the implementation of operation Podhale, very interesting documents were developed, providing valuable insights into public opinion in Warmia and Mazury regarding the events of 1968 in Czechoslovakia and the measures undertaken by the Security Service in the Polish People’s Republic.

Keywords:

operation Podhale, Czechoslovakia, Prague Spring, Warmia and Mazury, 1968

Most read articles by the same author(s)

Radosław Gross, Farmers’ Self-Help Union in the Olsztyn region (1945-1948). The beginnings of class politics , Echa Przeszłości: No. XIX (2018)
Radosław Gross, Agricultural policy guidelines in the programs of the main political parties and alliances in Poland (1939-1945/1946) , Echa Przeszłości: No. XXI/1 (2020)
Radosław Gross, The Mazury District in the Records of the Regional Land Office in Olsztyn (March-May 1945) , Echa Przeszłości: No. XVII (2016)
Radosław Gross, Command posts of the Regional Defense Committee in Olsztyn in Security Service archives , Echa Przeszłości: No. XXI/2 (2020)
Radosław Gross, Liabilities of Farms in Warmia and Mazury in 1948-1956 , Echa Przeszłości: No. XVI (2015)
Radosław Gross, The influence of the Polish October Revolution of 1956 on agricultural policy in the Region of Warmia and Mazury , Echa Przeszłości: No. XXIII/2 (2022)
Radosław Gross, Looting raids organized by north Mazovians in Szczytno county between 1945 and 1946 based on the documents of the Ministry of Recovered Territories , Echa Przeszłości: No. XXII/2 (2021)
Norbert Kasparek, Witold Gieszczyński, Radosław Gross, Prof. dr hab. Andrzej Skrzypek (1944–2023) , Echa Przeszłości: No. XXIV/1 (2023)
Radosław Gross, Hubert Mordawski, The Recovered Territories 1945-1956 , Echa Przeszłości: No. XVIII (2017)
Radosław Gross, The year 1989 from the local perspective. The example of Lidzbark Warmiński , Echa Przeszłości: No. XX/2 (2019)

1 2 > >>

Download files

pdf (Język Polski)

Citation rules

Gross, R. (2025). Public attitudes in Warmia and Mazury toward the 1968 invasion of Czechoslovakia by Warsaw Pact Forces as reflected in Security Service documents. Echa Przeszłości, (XXVI/2), 281–315. https://doi.org/10.31648/ep.12159

Cited by / Share

Licence

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

References

Źródła archiwalne
Google Scholar

Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie
Google Scholar

Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Białymstoku
Google Scholar

Zbiory dokumentów
Google Scholar

Łukaszewicz B., Marzec ’68 na Warmii i Mazurach. Wybór źródeł, „Komunikaty Mazursko- -Warmińskie” 1998, nr 2.
Google Scholar

Operacja „Podhale”. Służba Bezpieczeństwa wobec wydarzeń w Czechosłowacji 1968–1970, wstęp wybór i oprac. Ł. Kamiński, G. Majchrzak, Warszawa 2008.
Google Scholar

Zaciskanie pętli. Tajne dokumenty dotyczące Czechosłowacji 1968 r., wstęp i oprac. A. Garlicki, A. Paczkowski, Warszawa 1995.
Google Scholar

Wspomnienia
Google Scholar

Dubček A., Nadzieja umrze ostatnia, Warszawa 1995.
Google Scholar

Janiurek W., Nie wołać mnie z powrotem, Katowice 1991.
Google Scholar

Kohout P., Z dziennika kontrrewolucjonisty, Warszawa 1990.
Google Scholar

Mlynař Z., Mróz ze wschodu, Warszawa 1989.
Google Scholar

Szuszczyński P., Przepraszam Czechów i Słowaków (65 dni operacji „Dunaj”). Relacja oficera wojsk inżynieryjnych, uczestnika zbrojnej agresji na Czechosłowację w dniach 20 sierpnia – 23 paź¬dziernika 1968 r., Warszawa 2020.
Google Scholar

Opracowania
Google Scholar

Benken P., Kilka uwag na temat udziału Wojska Polskiego w walce z tzw. ośrodkami dywersji ideolo¬gicznej w Czechosłowacji w 1968 r., „Toruńskie Studia Bibliologiczne” 2018, nr 2.
Crossref
Google Scholar

Inwazja na Czechosłowację 1968. Perspektywa rosyjska, red. J. Pazderka, przekł. i uzup. przypisów A. Kaczorowski, Warszawa 2015.
Google Scholar

Kastory A., Państwa NATO wobec wydarzeń w Czechosłowacji w 1968 r., „Dzieje Najnowsze” 2023, nr 2.
Google Scholar

Kierski K.A., Relacje rządców diecezji warmińskiej z władzami komunistycznymi Polski w latach 1945–1989, Olsztyn–Warszawa 2024.
Google Scholar

Kopiczko A., Duchowieństwo katolickie diecezji warmińskiej w latach 1945–1992, cz. 2: Słownik, Olsztyn 2007.
Google Scholar

Kowalski L., Kryptonim „Dunaj”. Udział wojsk polskich w interwencji zbrojnej w Czechosłowacji w 1968 roku, Warszawa 1992.
Google Scholar

Kwapis R., Praska Wiosna, Toruń 2004.
Google Scholar

Miernik G., „Zhańbiliście honor polskiego narodu, splamiliście honor polskiego żołnierza”. Opinie o udziale Wojska Polskiego w inwazji na Czechosłowację w 1968 r. w wybranych źródłach, [w:] W garnizonie i na kwaterze... Wojskowi i cywile. Społeczne i gospodarcze relacje na zie¬miach polskich na przestrzeni wieków, „Wrocławskie Spotkania z Historią Gospodarczą” 2017, spotkanie XII.
Google Scholar

Pajórek L., Polska a „Praska Wiosna”. Udział Wojska Polskiego w interwencji zbrojnej w Czechosło¬wacji w 1968 r., Warszawa 1998.
Google Scholar

Wokół praskiej wiosny. Polska i Czechosłowacja w 1968 roku, red. Ł. Kamiński, Warszawa 2004.
Google Scholar