O tzw. oszustwie komorniczym kilka uwag


Abstrakt

Celem artykułu było udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy zachowania wierzyciela polegające na wprowadzeniu komornika w błąd co do istnienia wierzytelności pieniężnej objętej tytułem wykonawczym, mogą być potraktowane jako wyczerpujące znamiona oszustwa z art. 286 § 1 k.k. W opracowaniu, poza analizą prawnokarną (przeprowadzoną z perspektywy pytań charakterystycznych dla poszczególnych etapów procesu kryminalizacji), zamieszczono rozważania dotyczące charakteru postępowania egzekucyjnego i cywilnoprawnej odpowiedzialności wierzyciela za bezprawne wszczęcie i popieranie egzekucji. Rozważania prowadzą do konkluzji, że zachowania wierzyciela, który składa wniosek o wszczęcie egzekucji w celu uzyskania w ten sposób nienależnego mu świadczenia lub popiera egzekucję mimo tego, że świadczenie zostało już spełnione, mogą być kwalifikowane jako wyczerpujące znamiona przestępstwa oszustwa klasycznego i w konsekwencji skutkować nie tylko odpowiedzialnością cywilnoprawną, ale i karną.


Słowa kluczowe:

creditor; debtor, bailiff; enforcement proceedings; fraud

Dukiet-Nagórska T. (red.), Zagadnienia współczesnej polityki kryminalnej, Bielsko-Biała 2006.   Google Scholar

Flaga-Gieruszyńska K. (red.), Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne. System Postępowania Cywilnego. Tom 8, Warszawa 2021.   Google Scholar

Fras M., Hajdas M. (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna (art. 1-125), Warszawa 2018.   Google Scholar

Gardocki L., Zagadnienia teorii kryminalizacji, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1990.   Google Scholar

Gołaczyński J. (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne. Komentarz, Warszawa 2012.   Google Scholar

Gudowski J. (red.), Kodeks cywilny. Część ogólna. Komentarz do wybranych przepisów, LEX/el. 2021.   Google Scholar

Jezusek A., Orzeczenie sądowe w sprawie cywilnej jako rozporządzenie mieniem w rozumieniu art. 286 k.k., „Przegląd Sądowy” 2012, nr 1.   Google Scholar

Karasek-Wojciechowicz I., Nadużycie uprawnień procesowych. Glosa do wyroku SN z dnia 24 września 2008 r., II CSK 200/08, „Przegląd Sądowy” 2011, nr 3.   Google Scholar

Klubińska M., O ujemnym wpływie kryminalizacji oszustwa gospodarczego z art.297 §1 k.k. na wykładnię znamion oszustwa klasycznego i jednolitość orzecznictwa w sprawach karnych (uwagi na tle wyroków Sądu Apelacyjnego w Katowicach II AKa 407/12 z15 listopada 2012r. i II AKa 324/12 z14 grudnia 2012 r.), „Kwartalnik Apelacji Gdańskiej” 2014, nr IV.   Google Scholar

Knypl Z. [et al.], Encyklopedia egzekucji sądowej, Currenda, Sopot 1996.   Google Scholar

Kulesza J., Problemy teorii kryminalizacji. Studium z zakresu prawa karnego i konstytucyjnego, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2017.   Google Scholar

Malicka-Ochtera A., Znamiona oszustwa sądowego, „Palestra” 2018, nr 5.   Google Scholar

Marciniak A., Sądowe postępowanie egzekucyjne w sprawach cywilnych, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2019.   Google Scholar

Marciniak A. (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Tom IV. Komentarz. Art. 730–10951, Warszawa 2020.   Google Scholar

Marek A., Gensikowski P., Konstrukcja czynów współukaranych i jej implikacje praktyczne, „Prokuratura i Prawo” 2004, nr 10.   Google Scholar

Misztal-Konecka J., Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne w sprawach cywilnych, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2019.   Google Scholar

Morawski L., Wykładnia w orzecznictwie sądów. Komentarz, Dom Organizatora w Toruniu, Toruń 2002.   Google Scholar

Muliński M., System egzekucji roszczeń, ze szczególnym uwzględnieniem kwestii ograniczeń egzekucji, niespójności uregulowań dotyczących egzekucji cywilnej i administracyjnej, kolejności zaspokajania wierzycieli oraz społecznych i ekonomicznych skutków egzekucji w świetle rozwiązań postulowanych w petycji (P9-31/19), Warszawa 2020.   Google Scholar

Osowy P., Wyrok zasądzający, C.H. Beck, Warszawa 2020.   Google Scholar

Soroka P. Prawnokarna ocena wszczęcia cywilnego postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy roszczenie wierzyciela zostało zaspokojone, „Palestra” 2021, nr 3.   Google Scholar

Szczurek Z., Egzekucja sądowa w sprawach cywilnych. Część ogólna, Currenda, Sopot 2005.   Google Scholar

Świeczkowska-Wójcikowska M., Świeczkowski J. (red.), Ustawa o komornikach sądowych. Ustawa o kosztach komorniczych. Kodeks Etyki Zawodowej Komornika Sądowego. Komentarz, Warszawa 2020.   Google Scholar

Świerk M., Złożenie wniosku o wszczęcie egzekucji jako czynność oszukańcza. Glosa do wyroku z dnia 10 czerwca 2010 r. (IV KK 1/10), „Przegląd Sądowy” 2011, nr 7-8.   Google Scholar

Wengerek E., Odpowiedzialność wierzyciela w egzekucji, „Państwo i Prawo” 1963, nr 1.   Google Scholar

Wengerek E., Sądowe postępowanie egzekucyjne w sprawach cywilnych, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1978.   Google Scholar

Zoll A. (red.), Kodeks karny. Część szczególna. Tom III. Komentarz do art. 278-363 k.k., Warszawa 2016.   Google Scholar

Żółtek S., Prawo karne gospodarcze w aspekcie zasady subsydiarności, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2009.   Google Scholar

Żółtek S., Znaczenie normatywne ustawowych znamion typu czynu zabronionego. Z zagadnień semantycznej strony zakazu karnego, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2017.   Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2021-09-29 — zaktualizowane 2021-09-30

Cited By /
Share

Badowiec, R., & Klubińska, M. (2021). O tzw. oszustwie komorniczym kilka uwag. Studia Prawnoustrojowe, (53). https://doi.org/10.31648/sp.6971 (Original work published 29 wrzesień 2021)

Renata Badowiec 
Maja Klubińska