BETWEEN EAST AND WEST MIKHAIL ARTSYBASHEV’S PHILOSOPHICAL INSPIRATIONS IN THE CONTEXT OF THANATOLOGICAL MOTIFS
Patryk Witczak
Instytut Neofilologii i Lingwistyki Stosowanej Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w BydgoszczyAbstract
This article presents the motifs of death and illness in Mikhail Artsybashev’s prose, mainly from
a philosophical perspective. His early short stories are compared to the style of Leo Tolstoy; being
influenced by the works of Friedrich Nietzsche and Fyodor Dostoevsky, they are filled with extreme
pessimism and immorality as well as the themes of hedonism and free-will of the individual.
Keywords:
M. Artsybashev, Russian emigration, death motif, F. Nitzsche, L. TolstoyReferences
Арцыбашев Mихаил. 1994a. Записки писателя. W: idem. Собрание сочинений в трех томах.
t. 3. Москва: Терра.
Арцыбашeв Mихаил. 1994b. Из подвала. W: idem. Собрание сочинений в трех томах. t. 1.
Москва: Терра.
Арцыбашев Mихаил. 1994c. У последней черты. W: idem. Собрание сочинений в трех томах.
t. 2. Москва: Терра.
Арыыбашев Mихаил. 2009. Санин. W: idem. Санин. Роман. Повести и рассказы. Москва:
Эксмо.
Бердяев Николай. 1998. Русская идея. Самопознание. Москва-Харковь: Эксмо-пресс.
Гергало Надежда. 2000. Ницшеанские мотивы в романе «Санин» М. Арцыбашева и трилогии
«Homo sapiens» С. Пшыбышевского. „Slavia Orientalis” nr 1: 35-45.
Мирский Дмитрий. 2014. Веяния смерти в дореволюционной литературе. W: idem, О литера-
туре и искусстве. Статьи и рецензии 1922-1937. Москва: Русский путь.
Михайловский Игорь. 2011. „Арцыбашевщина” и социально-культурный контекст. „Полити-
ческая лингвистика” nr 3 (37): 236-240.
Могильнер Марина. 1999. Мифология подпольного человека. Москва: Новое литературное
обозрение.
Пильский Петр. 1994. М. Арцыбашев. В: Арцыбашев Mихаил. Собрание сочинений в 3 т. t. 3.
Москва: Терра.
Сергеев-Ценский Сергей. 1956. Трудитесь много и радостно. Избранная публицистика. Мос-
ква: Гослитиздат.
Тузков Сергей. 2011. Русская повесть начала ХХ века. Жанрово-типологический аспект.
Москва: Флинта Наука.
Barański Zbigniew. 1962. Literatura polska w Rosji na przełomie XIX i XX wieku. Wrocław: Zakład
Narodowy im. Ossolińskich.
Bielniak Nel. 2013. Провинциональная жизнь рубежа ХХ и ХХ веков сквозь призму творчества
Александра Куприна. „Rusycystyczne Studia Literaturoznawcze” t. 23: 38-47.
Bierdiajew Mikołaj. 2004. Światopogląd Dostojewskiego. tłum. Paprocki H. Kęty: Antyk.
Historia literatury rosyjskiej. 1976. Red. Jakubiec M. t. II. Warszawa: PWN.
Greń-Kulesza Jolanta. 2010. Cierpienie i ofiara. W kręgu kategorii kulturowych w prozie rosyjskiej
przełomu XIX i XX wieku. Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
Jung Carl. 1989. Pierwiastek apolliński i pierwiastek dionizyjski. W: idem. Rebis czyli kamień
filozofów. przekł. i wstęp Prokopiuk J. Warszawa: PWN.
Krzyżowska-Protasienia Grażyna. 1994. Michaił Arcybaszew w ocenie rosyjskiej krytyki literackiej
1901-1992. „Slavica Wratislaviensia” t. LXXXI: 67-87.
Michalska-Suchanek Mirosława. 2013. Przestrzeń artystyczna dzieł Fiodora Dostojewskiego
(na wybranym materiale). Między wcielonym piekłem a rajem. „Rusycystyczne Studia
Literaturoznawcze” t. 23: 23-37.
Moskwin Andrzej. 2007. Stanisław Przybyszewski w kulturze rosyjskiej końca XIX – początku
XX wieku. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Mucha Bogusław. 2002. Historia literatury rosyjskiej od początków do czasów najnowszych.
Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Od Absolutu do Żeromszczyzny. Encyklopedyczny przewodnik po świecie idei. 1996. Red. Bednarek S.,
Jastrzębski J. Wrocław: Silesia.
Paszkiewicz Anna. 1995. „Zgroza” Michaiła Arcybaszewa: naturalizm, symbolizm, ekspresjonizm?.
W: Literatura rosyjska w nowych interpretacjach. Red. H. Mazurek-Wita. Katowice:
Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego: 17-29.
Schopenhauer Arthur. 2004. W poszukiwaniu mądrości życia. Parerga i paralipomena. t. 2. tłum.
Garewicz J. Kęty: Antyk.
Sielicki Franciszek. 1996. Pisarze rosyjscy początku XX wieku w Polsce Międzywojennej. Wrocław:
Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Walicki Andrzej. 1959. Osobowość a historia. Warszawa: PIW.
Wilczyński Włodzimierz. 1993. Z problemów realizmu. Proza rosyjskich zbiorów literackich „Słowo”
(1913-1918). Zielona Góra: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej.
Wiśniewska Lidia. 2009. Między Bogiem a naturą. Komparatystyka jako filozofia kultury. Bydgoszcz:
Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego.
Witczak Patryk. 2014. Motyw samobójstwa w prozie emigrantów pierwszej fali uchodźstwa
rosyjskiego. „Polilog. Studia Neofilologiczne” nr 4: 87-95.
Zieliński Jan. 1982. Wpływ Przybyszewskiego na rosyjską powieść modernistyczną. W: Stanisław
Przybyszewski. W 50-lecie zgonu pisarza. Red. Filipowska H. Wrocław: Zakład Narodowy
im. Ossolińskich: 141-150.
t. 3. Москва: Терра.
Арцыбашeв Mихаил. 1994b. Из подвала. W: idem. Собрание сочинений в трех томах. t. 1.
Москва: Терра.
Арцыбашев Mихаил. 1994c. У последней черты. W: idem. Собрание сочинений в трех томах.
t. 2. Москва: Терра.
Арыыбашев Mихаил. 2009. Санин. W: idem. Санин. Роман. Повести и рассказы. Москва:
Эксмо.
Бердяев Николай. 1998. Русская идея. Самопознание. Москва-Харковь: Эксмо-пресс.
Гергало Надежда. 2000. Ницшеанские мотивы в романе «Санин» М. Арцыбашева и трилогии
«Homo sapiens» С. Пшыбышевского. „Slavia Orientalis” nr 1: 35-45.
Мирский Дмитрий. 2014. Веяния смерти в дореволюционной литературе. W: idem, О литера-
туре и искусстве. Статьи и рецензии 1922-1937. Москва: Русский путь.
Михайловский Игорь. 2011. „Арцыбашевщина” и социально-культурный контекст. „Полити-
ческая лингвистика” nr 3 (37): 236-240.
Могильнер Марина. 1999. Мифология подпольного человека. Москва: Новое литературное
обозрение.
Пильский Петр. 1994. М. Арцыбашев. В: Арцыбашев Mихаил. Собрание сочинений в 3 т. t. 3.
Москва: Терра.
Сергеев-Ценский Сергей. 1956. Трудитесь много и радостно. Избранная публицистика. Мос-
ква: Гослитиздат.
Тузков Сергей. 2011. Русская повесть начала ХХ века. Жанрово-типологический аспект.
Москва: Флинта Наука.
Barański Zbigniew. 1962. Literatura polska w Rosji na przełomie XIX i XX wieku. Wrocław: Zakład
Narodowy im. Ossolińskich.
Bielniak Nel. 2013. Провинциональная жизнь рубежа ХХ и ХХ веков сквозь призму творчества
Александра Куприна. „Rusycystyczne Studia Literaturoznawcze” t. 23: 38-47.
Bierdiajew Mikołaj. 2004. Światopogląd Dostojewskiego. tłum. Paprocki H. Kęty: Antyk.
Historia literatury rosyjskiej. 1976. Red. Jakubiec M. t. II. Warszawa: PWN.
Greń-Kulesza Jolanta. 2010. Cierpienie i ofiara. W kręgu kategorii kulturowych w prozie rosyjskiej
przełomu XIX i XX wieku. Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
Jung Carl. 1989. Pierwiastek apolliński i pierwiastek dionizyjski. W: idem. Rebis czyli kamień
filozofów. przekł. i wstęp Prokopiuk J. Warszawa: PWN.
Krzyżowska-Protasienia Grażyna. 1994. Michaił Arcybaszew w ocenie rosyjskiej krytyki literackiej
1901-1992. „Slavica Wratislaviensia” t. LXXXI: 67-87.
Michalska-Suchanek Mirosława. 2013. Przestrzeń artystyczna dzieł Fiodora Dostojewskiego
(na wybranym materiale). Między wcielonym piekłem a rajem. „Rusycystyczne Studia
Literaturoznawcze” t. 23: 23-37.
Moskwin Andrzej. 2007. Stanisław Przybyszewski w kulturze rosyjskiej końca XIX – początku
XX wieku. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Mucha Bogusław. 2002. Historia literatury rosyjskiej od początków do czasów najnowszych.
Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Od Absolutu do Żeromszczyzny. Encyklopedyczny przewodnik po świecie idei. 1996. Red. Bednarek S.,
Jastrzębski J. Wrocław: Silesia.
Paszkiewicz Anna. 1995. „Zgroza” Michaiła Arcybaszewa: naturalizm, symbolizm, ekspresjonizm?.
W: Literatura rosyjska w nowych interpretacjach. Red. H. Mazurek-Wita. Katowice:
Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego: 17-29.
Schopenhauer Arthur. 2004. W poszukiwaniu mądrości życia. Parerga i paralipomena. t. 2. tłum.
Garewicz J. Kęty: Antyk.
Sielicki Franciszek. 1996. Pisarze rosyjscy początku XX wieku w Polsce Międzywojennej. Wrocław:
Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Walicki Andrzej. 1959. Osobowość a historia. Warszawa: PIW.
Wilczyński Włodzimierz. 1993. Z problemów realizmu. Proza rosyjskich zbiorów literackich „Słowo”
(1913-1918). Zielona Góra: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej.
Wiśniewska Lidia. 2009. Między Bogiem a naturą. Komparatystyka jako filozofia kultury. Bydgoszcz:
Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego.
Witczak Patryk. 2014. Motyw samobójstwa w prozie emigrantów pierwszej fali uchodźstwa
rosyjskiego. „Polilog. Studia Neofilologiczne” nr 4: 87-95.
Zieliński Jan. 1982. Wpływ Przybyszewskiego na rosyjską powieść modernistyczną. W: Stanisław
Przybyszewski. W 50-lecie zgonu pisarza. Red. Filipowska H. Wrocław: Zakład Narodowy
im. Ossolińskich: 141-150.
Witczak, P. (2015). BETWEEN EAST AND WEST MIKHAIL ARTSYBASHEV’S PHILOSOPHICAL INSPIRATIONS IN THE CONTEXT OF THANATOLOGICAL MOTIFS. Acta Neophilologica, 2(XVII), 175–184. Retrieved from https://czasopisma.uwm.edu.pl/index.php/an/article/view/767
Patryk Witczak
Instytut Neofilologii i Lingwistyki Stosowanej Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
Instytut Neofilologii i Lingwistyki Stosowanej Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy
Most read articles by the same author(s)
- Patryk Witczak, WOMEN IN THE MEN’S EYES – FEMININITY IN THE PROSE OF MIKHAIL ARTSYBASHEV , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XX (2018): Acta Neophilologica
- Patryk Witczak, LEAVING RUSSIA IN LEON ZUROV’S NOVEL OLD JOURNEY , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XIX (2017): Acta Neophilologica
- Patryk Witczak, ANDREW NIEMOJEWSKI AND MIKHAIL ARTSYBASHEV AND THE REVOLUTION OF 1905 , Acta Neophilologica: Vol. 2 No. XVI (2014): Acta Neophilologica
- Patryk Witczak, URBAN SPACE IN THE PROSE OF NINA BERBEROVA , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XXII (2020): Acta Neophilologica
Similar Articles
- Magdalena Zaorska, Death in (His) Life in Acting (From the Biography of Stanislavski’s, the Founder of Grammar of Dramatic Acting School’s Experience) , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XV (2013): Acta Neophilologica
- Ewa Kujawska-Lis, SOME FUNCTIONS OF "UTOPIAN BUSINESS" MOTIF IN NICHOLAS NICKLEBY BY CHARLES DICKENS , Acta Neophilologica: No. VII (2005): Acta Neophilologica
- Алла Камалова, Note About History of Russian Word grief , Acta Neophilologica: No. XIII (2011): Acta Neophilologica
- Katarzyna Kuligowska, NOUNS DENOTING PEOPLE IN THE 21ST CENTURY RUSSIAN LANGUAGE , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XIX (2017): Acta Neophilologica
- Joanna Orzechowska, PLEONASMS AND TAUTOLOGIES IN DOROTA MASŁOWSKA’S WOJNA POLSKO-RUSKA POD FLAGĄ BIAŁO-CZERWONĄ AND ITS RUSSIAN TRANSLATION , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XX (2018): Acta Neophilologica
- Сергей Преображенский, B. SCHULZ IN TRANSLATIONS BY I. KLEKH, G. KOMSKIJ, A. EPPEL’, L. TSIVYAN: POLISH ORNAMENTALISM IN THE MIRROR OF RUSSIAN TRADITION , Acta Neophilologica: Vol. 2 No. XVIII (2016): Acta Neophilologica
- Aleksandra Zywert, READING RUSSIA. CONTEMPORARY RUSSIAN PROSE IN POLAND. SELECTED ISSUES , Acta Neophilologica: Vol. 2 No. XVII (2015): Acta Neophilologica
- Joanna Joachimiak-Prażanowska, ON LEXICAL BORROWINGS FROM THE RUSSIAN LANGUAGE IN INTERWAR POLISH. ON THE BASIS OF TYGODNIK ILUSTROWANY , Acta Neophilologica: Vol. 2 No. XVII (2015): Acta Neophilologica
- Tatiana Malinowska, Suffixal Univerbisms in Modern Russian Teenage Slang , Acta Neophilologica: Vol. 1 No. XVI (2014): Acta Neophilologica
- Teresa Pluskota, THE INFLUENCE OF OFFICIAL LANGUAGE ON THE ONOMASTIC SYSTEM OF THE RUSSIAN ORTHODOX PARISH IN BIAŁOWIEŻA AT THE TURN OF THE 19TH AND 20TH CENTURIES AND IN THE INTERWAR PERIOD (BASED ON ENTRIES IN REGISTERS OF CERTIFICATES) , Acta Neophilologica: Vol. 2 No. XVII (2015): Acta Neophilologica
<< < 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >>
You may also start an advanced similarity search for this article.